Description and research notes
Banknot wzorcowy (WZÓR) o nominale 200 złotych z emisji Narodowego Banku Polskiego z dnia 25 marca 1994 roku. Egzemplarz referencyjny, oznaczony czerwonym nadrukiem WZÓR oraz numerem wzoru 010, nieprzeznaczony do obiegu pieniężnego.
Awers banknotu przedstawia portret króla Zygmunta I Starego (panowanie 1506–1548), jednego z najważniejszych władców polskiego renesansu. Wizerunek utrzymany jest w klasycznej konwencji medalowej, z popiersiem monarchy zwróconym w prawo. Zygmunt I Stary był inicjatorem reform administracyjnych, twórcą stabilnej pozycji państwa oraz mecenasem kultury i architektury. Na awersie zastosowano skrótowe inskrypcje odnoszące się do imienia i tytułu monarchy, zgodne z jednolitą koncepcją typograficzną serii banknotów z 1994 roku.
Rewers banknotu zawiera przedstawienie Kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu w Krakowie — renesansowego mauzoleum fundowanego przez Zygmunta I Starego, uznawanego za jedno z najwybitniejszych dzieł architektury renesansowej w Europie Środkowej. Motyw ten stanowi bezpośrednie ikonograficzne dopełnienie portretu z awersu i tworzy zamknięty program ikonograficzny, oparty na związku osoby władcy z jego najważniejszą fundacją architektoniczną.
Projekt graficzny banknotu oparty jest na rozbudowanej strukturze giloszowej, precyzyjnym druku rytowniczym oraz wielobarwnych elementach zabezpieczających. Układ kompozycyjny i intensywność ornamentyki zostały zaprojektowane z myślą o dużym formacie banknotu oraz najwyższym nominale serii. Egzemplarz WZÓR dokumentuje ostateczną, zatwierdzoną postać projektu graficznego, stanowiąc wzorzec produkcyjny dla wersji obiegowej.
Egzemplarze oznaczone nadrukiem WZÓR pełniły funkcję materiałów referencyjnych Narodowego Banku Polskiego i zaplecza produkcyjnego, wykorzystywanych w procesie akceptacji projektu, kontroli jakości oraz dokumentacji technicznej nowej emisji. Banknot ten zachowuje pełną informację o finalnym kształcie najwyższego użytkowego nominału serii banknotów, która po denominacji w 1995 roku weszła do powszechnego obrotu i pozostaje podstawą polskiego systemu gotówkowego do dziś.
Numer wzoru 010 identyfikuje konkretny egzemplarz referencyjny. Jest to najniższy numer WZÓR z tej emisji, jaki kiedykolwiek został publicznie odnotowany na polskim rynku kolekcjonerskim.