Description and research notes
Wysokiej klasy falsyfikat współczesny 10 złotych 1940 roku, sklasyfikowany jako Pick 94x i oceniony przez PMG w stanie bankowym (PMG 55). Powstał konspiracyjnie podczas okupacji niemieckiej i naśladuje oficjalny banknot Banku Emisyjnego, lecz pozbawiony jest numeracji i liter emisji — jednego z kluczowych znaków produkcji podziemnej.
Na awersie widnieje mocny, fioletowy nadruk „WERTLOS” (bez wartości), najpewniej naniesiony po ujawnieniu falsyfikatu jako oznaczenie unieważniające stosowane przez władze okupacyjne lub struktury konspiracyjne. Banknot wykonano na właściwym papierze z oryginalnym znakiem wodnym Zigzag Lines, a szeroki lewy margines wskazuje na druk arkuszowy typowy dla nielegalnych serii.
Choć wiele fałszerstw z okresu wojny było prymitywnych, ten egzemplarz prezentuje zaskakująco wysoki poziom wykonania — z dobrze odwzorowaną giloszą i starannym rysunkiem, miejscami zbliżonym do jakości oryginału. Odrzwierciedla to umiejętności fałszerzy działających w warunkach skrajnego ryzyka, gdzie podziemne drukarnie pełniły rolę zarówno w dywersji gospodarczej, jak i w finansowaniu struktur oporu.
Falsyfikat ten jest odnotowany przez Miłczaka (poz. 94), natomiast nie występuje w kolekcji Lucowa, co dodatkowo podkreśla jego rzadkość. Stanowi unikatowe świadectwo ekonomicznego i politycznego podziemia Generalnego Gubernatorstwa oraz realiów finansowych okupowanej Polski.
